Elektrikman.ru հայերեն

Էլեկտրական աշխատանքներ Ռուսաստանում՝ կանոններ, անվտանգություն և աշխատանքի կարգ

Գործնական ուղեցույց Ռուսաստանում աշխատող հայ էլեկտրիկների, վարպետի օգնականների և մասնագիտություն սովորողների համար։ Նյութում բացատրվում են ռուսական փաստաթղթերի դերը, աշխատանքի անվտանգ կազմակերպումը, մալուխային գծերի և էլեկտրական վահանակի մոնտաժի ընդհանուր տրամաբանությունը, ինչպես նաև կատարված աշխատանքի ստուգումը։

ПУЭ ГОСТ СП Էլեկտրական անվտանգություն Մալուխային գծեր Էլեկտրական վահանակ Զննում և չափումներ
01

Ուղեցույցի նպատակը

Ինչու պետք է առանձին հասկանալ Ռուսաստանի պահանջները

Էլեկտրականության ֆիզիկական սկզբունքները տարբեր երկրներում նույնն են, սակայն էլեկտրատեղակայանքների կառուցվածքը, պաշտպանիչ միջոցները, մոնտաժի կարգը, աշխատանքների ընդունումը և փաստաթղթավորումը կախված են տվյալ երկրում գործող պահանջներից և կոնկրետ օբյեկտի պայմաններից։

01

Հասկանալ ռուսերեն առաջադրանքը

Ճիշտ հասկանալ վարպետի, պատվիրատուի, մատակարարի կամ պատասխանատու աշխատողի օգտագործած տեխնիկական բառերը։

02

Չշփոթել փաստաթղթերի նշանակությունը

ПУЭ, ГОСТ, СП, աշխատանքի պաշտպանության կանոնները և արտադրողի հրահանգը նույն գործառույթը չեն կատարում։

03

Խուսափել վտանգավոր պարզեցումներից

«Բոլոր վարդակներին նույն մալուխն է պետք», «միշտ դրվում է 16 A» կամ «N և PE կարելի է միացնել» ձևակերպումները համընդհանուր կանոններ չեն։

04

Հասկանալ աշխատանքի ստուգումը

Իմանալ, թե ինչ հարցեր տալ գծերի, վահանակի, պաշտպանիչ սարքերի, մակնշման և չափումների վերաբերյալ։

02

Նորմատիվային հիմք

Ինչ փաստաթղթեր են հանդիպում էլեկտրական աշխատանքների ժամանակ

Միայն փաստաթղթի անվանումն իմանալը բավարար չէ։ Պետք է հասկանալ, թե այն ինչ հարց է կարգավորում, ինչպիսի օբյեկտների համար է կիրառվում և ինչ լրացուցիչ փաստաթղթեր պետք է դիտարկվեն դրա հետ միասին։

ПУЭ

Правила устройства электроустановок

Էլեկտրատեղակայանքների կառուցվածք

Պարունակում է պահանջներ ցանցերի, պաշտպանիչ միջոցների, հողանցման, գծերի և սարքավորումների վերաբերյալ։

СП 256

СП 256.1325800.2016

Բնակելի և հասարակական շենքեր

Կիրառվում է բնակելի և հասարակական շենքերի էլեկտրատեղակայանքների նախագծային և մոնտաժային լուծումների համար։

СП 76

СП 76.13330.2016

Էլեկտրատեխնիկական սարքեր

Ներառում է էլեկտրատեխնիկական սարքերի, մալուխային գծերի, լուսավորության և հողանցման մոնտաժի հարցեր։

ГОСТ 4-41

ГОСТ Р 50571.4.41-2022

Պաշտպանություն հոսանքի հարվածից

Բացատրում է հիմնական պաշտպանությունը, վնասվածքի դեպքում պաշտպանությունը և լրացուցիչ պաշտպանիչ միջոցները։

ГОСТ 5-52

ГОСТ Р 50571.5.52-2011

Էլեկտրալարանցում

Կապված է մալուխների, հաղորդալարերի, խողովակների, ալիքների, միացումների և անցկացման եղանակների հետ։

ГОСТ 5-54

ГОСТ Р 50571.5.54-2024

Հողանցում և պաշտպանիչ հաղորդիչներ

Կարգավորում է հողանցման սարքերի, PE հաղորդիչների և պոտենցիալների հավասարեցման հարցերը։

ГОСТ 6

ГОСТ Р 50571.16-2019

Զննում և փորձարկում

Նկարագրում է էլեկտրատեղակայանքի նախնական և պարբերական զննման ու փորձարկման սկզբունքները։

903н

Правила по охране труда

Աշխատանքի անվտանգ կազմակերպում

Կապված է պատասխանատու անձանց, աշխատողների թույլտվության, աշխատատեղի նախապատրաստման և անվտանգության միջոցների հետ։

03

Աշխատանքի անվտանգ կազմակերպում

Ինչ պետք է պարզել մինչև գործիքը վերցնելը

Էլեկտրական անվտանգությունը չի սահմանափակվում մեկուսացված բռնակով գործիքներով։ Կարևոր է հասկանալ, թե ով է հանձնարարել աշխատանքը, ինչ շղթա է անջատված, ինչպես է ստուգվել լարման բացակայությունը և ինչպես է կանխվել պատահական միացումը։

01

Սահմանել աշխատանքի հատվածը

Պետք է պարզ լինի, թե որ սարքում, գծում կամ վահանակում է կատարվում աշխատանքը։

02

Հասկանալ սնուցման սխեման

Մի ավտոմատի անջատումը չի ապացուցում, որ բոլոր հնարավոր աղբյուրներն անջատված են։

03

Անջատել համապատասխան շղթան

Աշխատանքի հատվածը պետք է անջատվի համապատասխան կարգով բոլոր անհրաժեշտ աղբյուրներից։

04

Կանխել կրկնակի միացումը

Պետք է կիրառվեն միջոցներ, որպեսզի մեկ այլ անձ պատահաբար չմիացնի անջատված սարքը։

05

Ստուգել լարման բացակայությունը

Լարման բացակայությունը հաստատվում է համապատասխան, աշխատունակ և նախապես ստուգված ցուցիչով։

06

Պատրաստել աշխատատեղը

Հաշվի են առնվում հարակից հոսանքատար մասերը, խոնավությունը, մետաղական կառուցվածքները, լուսավորությունը և ազատ անցումը։

04

Աշխատանքի ընդհանուր գործընթացը

Էլեկտրական աշխատանքների հիմնական փուլերը

Իրական հերթականությունը կախված է օբյեկտից, պայմանագրից, տեխնիկական առաջադրանքից և համաձայնեցված սխեմայից։ Ստորև ներկայացված են գործընթացի ընդհանուր փուլերը, ոչ թե վտանգավոր աշխատանքի քայլային հրահանգ։

01

Առաջադրանքի ճշտում

Որոշվում են սենյակները, վարդակները, լուսավորությունը, մշտական սարքավորումները, առանձին գծերը և վահանակի պահանջները։

02

Օբյեկտի զննում

Ստուգվում են պատերը, առաստաղը, հատակը, խոնավ տարածքները, այրվող նյութերը և առկա էլեկտրալարանցումը։

03

Գծերի տրամաբանության որոշում

Որոշվում է, թե որ սպառողը որ գծին է միացվելու և ինչ սարք է այն պաշտպանելու։

04

Նյութերի ստուգում

Ստուգվում են մալուխի մակնիշը, հաղորդիչների քանակը, հատույթը, սարքերի պարամետրերը, տուփերը և պաշտպանիչ տարրերը։

05

Մալուխային երթուղիների պատրաստում

Երթուղիները, անցքերը, տուփերը, խողովակները, ալիքները և սկուտեղները կազմակերպվում են համաձայնեցված լուծմամբ։

06

Սարքերի տեղադրում

Տեղադրվում են մալուխները, տեղադրման տուփերը, վարդակները, լուսավորության տարրերը և էլեկտրական վահանակը։

07

Միացումներ և մակնշում

Նշվում են մալուխները, գծերը, ավտոմատները, N և PE հաղորդիչները և կառավարման տարրերը։

08

Զննում և փորձարկում

Կատարվում է տեսողական զննում, անհրաժեշտ չափումներ, պաշտպանիչ սարքերի և կառավարման գործառույթների ստուգում։

05

Թաքնված աշխատանքներ

Ինչ պետք է ստուգել մինչև գծերը փակելը

Սվաղը, սալիկը, կախովի կամ ձգվող առաստաղը կարող են ամբողջությամբ փակել մալուխային երթուղիները։ Այդ պատճառով աշխատանքը պետք է ստուգվի և գրանցվի մինչև այն անհասանելի դառնալը։

01

Մալուխային երթուղիներ

Իրական անցկացման ուղիները գրանցվում են լուսանկարով կամ ճշտված սխեմայով։

02

Տուփերի տեղերը

Բաշխիչ և տեղադրման տուփերի տեղերը պետք է հասկանալի լինեն հետագա սպասարկման համար։

03

Մալուխների մակնշում

Նշվում են գծի անունը, մալուխի մակնիշը և անհրաժեշտ նույնականացման տվյալները։

04

Կառուցվածքներով անցումներ

Ստուգվում են պատերով, հատակով և այլ կառուցվածքներով անցման ու պաշտպանության լուծումները։

05

Ամրացում և ամբողջականություն

Մինչև փակելը ստուգվում են մալուխի վնասվածքները, ամրացումը և սխեմային համապատասխանությունը։

06

Կատարված փոփոխություններ

Եթե երթուղին փոխվել է, փաստաթղթում կամ սխեմայում նշվում է իրական տարբերակը։

06

Մալուխներ և հաղորդալարեր

Մալուխը միայն սարքի հզորությամբ չի ընտրվում

Մալուխի ընտրության ժամանակ միասին դիտարկվում են հաղորդիչի նյութը, հատույթը, երակների քանակը, անցկացման եղանակը, շրջակա միջավայրը և պաշտպանիչ սարքի պարամետրերը։

01

Հաղորդիչի նյութ

Պղնձե և ալյումինե հաղորդիչները ունեն տարբեր հատկություններ և միացման պահանջներ։

02

Երակների քանակ

Հաշվի են առնվում ֆազային, չեզոք, պաշտպանիչ և կառավարման հաղորդիչները։

03

Հատույթ

Հատույթը կապված է ոչ միայն հզորության, այլ նաև անցկացման եղանակի, ջերմաստիճանի և գծի երկարության հետ։

04

Անցկացման եղանակ

Պատի մեջ, խողովակում, մալուխային ալիքում, սկուտեղում կամ բաց անցկացումը տարբեր պայմաններ են ստեղծում։

05

Արտաքին ազդեցություններ

Հաշվի են առնվում խոնավությունը, արևային ճառագայթումը, մեխանիկական վնասումը և ջերմաստիճանը։

06

Հրդեհային հատկություններ

Մալուխի տեսակը պետք է համապատասխանի շենքի և անցկացման գոտու հրդեհային պայմաններին։

Ռուսերեն անվանում Ընդհանուր նշանակություն Ինչ ստուգել
ВВГнг-LS Անշարժ էլեկտրալարանցման մեջ հաճախ հանդիպող պղնձե մալուխ։ Ամբողջական մակնշումը, իրական հատույթը և արտադրողի փաստաթղթերը։
NYM Բազմաշերտ կառուցվածքով անշարժ մոնտաժային մալուխ։ Անցկացման պայմանները և արտաքին միջավայրին համապատասխանությունը։
ПВС Ճկուն բազմալար երակներով հաղորդալար։ Չի համարվում ցանկացած անշարժ գծի համընդհանուր փոխարինող։
ШВВП Հարթ ճկուն լար։ Կիրառման թույլատրելի ոլորտը և արտադրողի սահմանափակումները։
07

Էլեկտրական վահանակ

Ավտոմատը, УЗО-ն և դիֆավտոմատը նույն սարքը չեն

MCB

Автоматический выключатель

Ավտոմատ անջատիչ

Գիծը պաշտպանում է գերբեռնվածությունից և կարճ միացումից։

RCD

УЗО или ВДТ

Դիֆերենցիալ պաշտպանության սարք

Վերահսկում է ֆազային և չեզոք հաղորդիչներով անցնող հոսանքների տարբերությունը։

RCBO

Дифавтомат или АВДТ

Դիֆավտոմատ

Միավորում է գերհոսանքից և դիֆերենցիալ հոսանքից պաշտպանությունը։

01

Ավտոմատի անվանական հոսանքը ընտրվում է գիծը և մալուխը պաշտպանելու համար։

02

Տարբեր УЗО-ներից հետո չեզոք հաղորդիչները չպետք է խառնվեն։

03

N և PE հաղորդիչներն ունեն տարբեր գործառույթներ և չեն միացվում ինքնակամ։

04

Յուրաքանչյուր գիծ և պաշտպանիչ սարք պետք է ունենա հասկանալի մակնշում։

08

Աշխատանքի ստուգում

Լույսի միանալը ամբողջական ստուգում չէ

Լամպի միանալը ցույց է տալիս միայն մեկ գործառույթի աշխատանքը։ Էլեկտրատեղակայանքի անվտանգությունը գնահատվում է տեսողական զննմամբ, չափումներով և գործառութային փորձարկումներով։

01

Տեսողական զննում

Ստուգվում են սարքերը, պատյանները, մալուխները, միացումները, մակնշումը և տեսանելի վնասները։

02

PE հաղորդիչի ամբողջականություն

Ստուգվում են պաշտպանիչ հաղորդիչները և պոտենցիալների հավասարեցման միացումները։

03

Մեկուսացման դիմադրություն

Գծերի մեկուսացման վիճակը ստուգվում է համապատասխան չափիչ սարքով։

04

Բևեռայնություն

Ստուգվում է ֆազային, չեզոք և պաշտպանիչ հաղորդիչների ճիշտ դասավորությունը։

05

Պաշտպանիչ անջատման պայմաններ

Գնահատվում է, թե անսարքության դեպքում պաշտպանիչ սարքը կկարողանա՞ ժամանակին անջատել գիծը։

06

УЗО և դիֆավտոմատ

TEST կոճակի սեղմումը չի փոխարինում իրական գործարկման պարամետրերի չափմանը։

07

Գործառութային ստուգում

Ստուգվում են լուսավորությունը, անջատիչները, ռելեները, կոնտակտորները և կառավարման համակարգերը։

08

Փաստաթղթավորում

Գրանցվում են չափումների արդյունքները, գծերի ցանկը, թաքնված երթուղիները և կատարված փոփոխությունները։

09

Աշխատանքային լեզու

Օգտակար ռուսերեն արտահայտություններ

Покажите актуальную электрическую схему.

Ցույց տվեք գործող էլեկտրական սխեման։

Где отключается эта линия?

Որտե՞ղ է անջատվում այս գիծը։

Нужно проверить отсутствие напряжения.

Պետք է ստուգել լարման բացակայությունը։

Какой аппарат защищает эту линию?

Ո՞ր սարքն է պաշտպանում այս գիծը։

Какая марка и сечение кабеля?

Ո՞րն է մալուխի մակնիշը և հատույթը։

Каким способом проложен кабель?

Ի՞նչ եղանակով է անցկացված մալուխը։

Где находятся соединения?

Որտե՞ղ են գտնվում միացումները։

Нужно подписать все линии.

Պետք է մակնշել բոլոր գծերը։

Какие измерения были выполнены?

Ի՞նչ չափումներ են կատարվել։

Работу нужно остановить до уточнения схемы.

Աշխատանքը պետք է դադարեցնել մինչև սխեմայի ճշտումը։
10

Տարածված սխալներ

Ինչ չի կարելի անել էլեկտրական աշխատանքի ժամանակ

01

Մեծացնել ավտոմատի անվանական հոսանքը առանց մալուխը և գիծը ստուգելու։

02

Ինքնակամ միացնել N և PE հաղորդիչները վարդակում կամ խմբային վահանակում։

03

Խառնել տարբեր УЗО-ներից հետո անցնող չեզոք հաղորդիչները։

04

Օգտագործել պատահական ոլորում որպես մշտական և չստուգվող միացում։

05

Փակել սպասարկվող միացումները սվաղի կամ սալիկի տակ։

06

Մալուխի արտաքին պատյանը չհասցնել մինչև տուփը կամ վահանակը։

07

Աշխատել անհայտ գծում միայն ցուցիչ պտուտակահանին վստահելով։

08

Առանց թույլտվության միջամտել ընդհանուր շենքային ցանցին, հաշվիչին կամ կնքված սարքին։

09

Մալուխները, ավտոմատները և վահանակի գծերը թողնել առանց մակնշման։

10

Լույսի միանալը համարել ամբողջ էլեկտրատեղակայանքի անվտանգության ապացույց։

11

Հարց և պատասխան

Ռուսաստանում էլեկտրական աշխատանքի մասին

Կարելի՞ է Ռուսաստանում կիրառել Հայաստանում սովորած աշխատանքի եղանակները

Կարելի է միայն այն դեպքում, երբ տվյալ եղանակը համապատասխանում է Ռուսաստանի գործող պահանջներին, օբյեկտի պայմաններին և սարքավորման փաստաթղթերին։

ПУЭ-ն էլեկտրական աշխատանքի միակ փաստաթուղթն է

Ոչ։ ПУЭ-ի հետ միասին կարող են կիրառվել համապատասխան ГОСТ-երը, СП-ները, աշխատանքի պաշտպանության կանոնները և արտադրողի հրահանգները։

Ավտոմատն ընտրվո՞ւմ է միայն սարքի հզորությամբ

Ոչ։ Հաշվի են առնվում մալուխի տեսակը և հատույթը, անցկացման եղանակը, գծի երկարությունը, բեռնվածքի բնույթը և պաշտպանիչ անջատման պայմանները։

УЗО-ն փոխարինո՞ւմ է սովորական ավտոմատին

Գերհոսանքից ներկառուցված պաշտպանություն չունեցող սովորական УЗО-ն չի փոխարինում ավտոմատին։

Կարելի՞ է N և PE հաղորդիչները միացնել վարդակում

Ինքնակամ միացնել չի կարելի։ N, PE և PEN հաղորդիչների կազմակերպումը կախված է էլեկտրամատակարարման համակարգից և հաստատված սխեմայից։

Ավտոմատն անջատելուց հետո կարելի՞ է անմիջապես սկսել աշխատանքը

Ոչ։ Պետք է համոզվել, որ ճիշտ շղթան է անջատվել, այլ սնուցման աղբյուրներ չկան և լարման բացակայությունը ստուգված է։

Կարելի՞ է այս թարգմանությունը օգտագործել որպես նորմատիվ փաստաթուղթ

Ոչ։ Սա բացատրական նյութ է։ Առաջնային են ռուսերեն բնօրինակ փաստաթղթերը, իրական սխեման և արտադրողի հրահանգը։

Հեղինակը հայերեն խորհրդատվություն տրամադրո՞ւմ է

Ոչ։ Հայերեն բաժինը պատրաստվել է ռուսերեն տեխնիկական լեզուն հասկանալն ավելի հեշտ դարձնելու համար։

Նյութում հաշվի առնված փաստաթղթեր

  • Правила устройства электроустановок։
  • СП 256.1325800.2016 «Электроустановки жилых и общественных зданий»։
  • СП 76.13330.2016 «Электротехнические устройства»։
  • ГОСТ Р 50571.4.41-2022 «Защита от поражения электрическим током»։
  • ГОСТ Р 50571.5.52-2011 «Электропроводки»։
  • ГОСТ Р 50571.5.54-2024 «Заземляющие устройства и защитные проводники»։
  • ГОСТ Р 50571.16-2019 «Испытания»։
  • Ռուսաստանի աշխատանքի պաշտպանության գործող կանոնները, օբյեկտի իրական սխեման և սարքավորման արտադրողի հրահանգը։

Փաստաթղթերը կարող են փոփոխվել։ Աշխատանքը սկսելուց առաջ պետք է ստուգել դրանց գործող ռուսերեն խմբագրությունը և կիրառելիությունը կոնկրետ օբյեկտի համար։

Նյութի մասին

Ռուսաստանում էլեկտրական աշխատանքի ընդհանուր կարգի բացատրություն

Նյութի նպատակը ռուսերեն տեխնիկական տերմինները, անվտանգության սահմանները, աշխատանքի փուլերը և ստուգման տրամաբանությունը բացատրելն է։

Հեղինակը հայերենը չի տիրապետում որպես մայրենի լեզու և հայերեն չի խոսում։ Թարգմանության մեջ կարող են լինել լեզվական կամ տերմինաբանական անճշտություններ։